Route Map: ElanVallyPenygarreg.pdf

Route Description: ElanVallyPenygarregword.doc

LLWYBR CYLCHOL 10 MILLTIR (CLOCWEDD)

Mapiau’r Arolwg Ordnans:

Landranger  147

Explorer  200

Llwybr Graddfa: 3

DS. Mae’r llwybr yma’n croesi tir agored uchel lle mae niwl yn dueddol o ddisgyn yn sydyn, felly byddai’n well peidio â’i ddefnyddio mewn tywydd garw. Mae merlod yn pori’r tir uchel.

Parcio a’r Man Cychwyn

Mae lle i barcio ar gael mewn cilfan ar yr ochr chwith i ffordd Rhaeadr Gwy i Aberystwyth, rhyw 3 milltir o Raeadr Gwy. Chwiliwch am yr arwydd am lwybr ceffyl ar y dde uwchlaw’r rhaeadr ar gopa’r bryn, ac fe gewch y gilfan tua hanner milltir oddi yno. (Cyfeirnod Grid 923705)

Disgrifiad o’r Llwybr

O’r gilfan, ewch ryw ychydig o lathenni ar hyd y ffordd o gyfeiriad Rhaeadr a chymryd y trac ar y dde. Ewch ymlaen ar hyd y trac yma am ryw filltir, nes y gwelwch faen hir ar y gorwel ar yr ochr chwith i’r trac.  Mae croes wedi’i hysgythru ar y garreg yma er cof am y Pennaeth Einion Clud. Dywedir i Roger Mortimer gudd-ymosod arno a’i lofruddio gerllaw ym 1176 wedi i Einion ei daflu oddi ar ei geffyl wrth ymladd mewn twrnameint. Cyfeirir yn lleol at y gofeb fel Bedd y Tywysog.

Ar waelod y pant cyn i chi gyrraedd y maen mae trac ar y dde sy’n troi’n sydyn am yn ôl. Dilynwch hwn i lawr y rhiw at y ffordd. Trowch i’r chwith a marchogaeth yn ôl ar hyd y ffordd tuag at Raeadr Gwy nes i chi gyrraedd y llwybr ceffyl y soniwyd amdani uchod. Dilynwch hwn dros y nant, ac yna ewch ar y trac sy’n dirwyn i fyny’r bryn. Pan ddaw’r trac yn llai serth, chwiliwch am drac llai i’r dde, a dilyn hwn nes i chi gyrraedd dau bostyn ochr yn ochr ger y trac. Tua 150 llath i’r dde mae’r piler triongli ar gopa Crugyn Ci. Ar ddiwrnod da, gallwch weld Bannau Brycheiniog i’r de, Fforest Clud i’r dwyrain, y ddwy garnedd ar Drygarn Fawr i’r de-orllewin ac Aran Fawddwy i’r gogledd o’r fan hon.

Tua 100 llath ar ôl mynd heibio i’r pyst concrid, ewch i’r chwith, ar y llwybr ceffyl â chyfeirbwynt. Dilynwch y llwybr yma am ryw hanner milltir. Fe welwch gronfa ddŵr Penygarreg islaw o’ch blaen. Pan fydd y trac yn rhannu’n ddau, gwyrwch i’r dde a throi i’r dde eto yn union cyn i chi gyrraedd pâr arall o byst concrid. (Cyfeirnod grid 926677). Dilynwch y trac igam-ogam i lawr i’r cwm. Mae’r trac yn arw ac yn garegog i ddechrau. Ar y gwaelod, trowch i’r chwith, ac yna yn sydyn i’r dde ar ôl rhyw 150 llath. Dilynwch y trac yma i Argae Penygarreg ac yna gydag ymyl y gronfa ddŵr i Argae Craig Goch ar y copa. (Cyfeirnod grid 895686).

O Argae Craig Goch, dilynwch y llwybr ceffyl sy’n rhedeg yn syth ymlaen ger y gronfa ddŵr ac yn gwyro i fyny’r bryn. Mae’r trac ychydig yn aneglur mewn mannau, ac yn eithaf corsiog ar gopa’r bryn. Wedi mynd heibio i’r rhan gorsiog, mae’r trac yn mynd tua’r dde, ac mae modd gweld ffordd y mynydd yn y pellter ar y chwith. Dilynwch y trac heibio i safle gwersyll Rhufeinig ac yna heibio i gorlan a thros nant nes ymuno â’r ffordd. Trowch i’r dde ac yna mynd ar hyd y trac i’r chwith, gan fynd yn ôl i’r man parcio. Neu gallwch droi i’r chwith a dilyn y ffordd yn ôl i’ch cerbyd.

To top